kwi 29 2025

Otwarcie wystawy „Duchowni katoliccy z Kraju Warty w niemieckich obozach w Konstantynowie Łódzkim i KL Dachau w Wieluniu

W związku z 80. rocznicą wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego w Dachau i obchodzonego od 2002 roku Dnia Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego, 29 IV 2025 roku  otwarto w Wieluniu wystawę plenerową „Duchowni katoliccy z Kraju Warty w niemieckich obozach w Konstantynowie Łódzkim i KL Dachau”, przygotowaną w Oddziałowym Biurze Edukacji Narodowej IPN w Łodzi przez Katarzynę Helik.

W wystawie złożonej z 15 plansz wykorzystano zdjęcia z Archiwum Archidiecezjalnego w Łodzi, Archiwum Archidiecezji Częstochowskiej im. ks. Walentego Patykiewicza, Archiwum Domu Zakonnego Zgromadzenia Sióstr Urszulanek Serca Jezusa Konającego, Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, Muzeum Historii Miasta Zduńska Wola oraz archiwów prywatnych.

Wystawa przybliża losy duchownych archidiecezji poznańskiej, diecezji łódzkiej, włocławskiej i częstochowskiej, aresztowanych w październiku 1941 r., podczas największej i ostatniej fali zatrzymań kapłanów w Kraju Warty, następnie więzionych w niemieckich obozach w Konstantynowie Łódzkim i KL Dachau.

Kraj Warty to  nazwa nadana przez okupujących Polskę Niemców  zachodnim województwom przedwojennej Polski, przyłączonym do III Rzeszy. Obejmował on Wielkopolskę, ziemię łódzką i Kujawy.  W Kraju Warty okupant prowadził politykę represji wobec Kościoła katolickiego, ludności polskiej i żydowskiej.  Stąd uwięzionych ludzi przewożono do utworzonego na przełomie roku 1939/1940 obozu przesiedleńczego w Konstantynowie łódzkim, a po kilku tygodniach do utworzonego w październiku 1939 roku Generalnego Gubernatorstwa. Przez obóz w Konstantynowie łódzkim przeszło 42 tys. więźniów, zmarło 700.

Prowadzona polityka eliminacji polskiej inteligencji i unicestwienia katolicyzmu sprowadziła się do wywiezienia z Konstantynowa Łódzkiego 300 polskich duchownych diecezjalnych i zakonników do Dachau (powstał w 1933 r.) gdzie zmarło bądź zostało zamordowanych ok. 70%. Przez KL Dachau przeszło 250 tys. ludzi, w tym 2700 księży, z których 1770 to Polacy. Zamordowano ich 808. W dniu wyzwolenia, 29 kwietnia 1945 roku, w obozie pozostawało jeszcze 33 tys. więźniów, w tym 10 tys. Polaków.

Wśród ofiar niemieckich obozów w Konstantynowie Łódzkim i KL Dachau byli także kapłani ziemi wieluńskiej, w tym beatyfikowani w 1999 r. przez papieża Jana Pawła II w gronie 108 męczenników II wojny światowej ks. Maksymilian Binkiewicz i ks. Ludwik Roch Gietyngier

       

       

       

Ekspozycja prezentowana będzie do 13 maja 2025 r.

 

kwi 28 2025

Powiatowa Biblioteka Publiczna w Wieluniu realizuje  projekt pod nazwą „Z niestarego albumu – akademia etno-fotograficzna”.

Głównym celem  projektu jest ochrona i promocja dziedzictwa kulturowego regionu wieluńskiego. Przedsięwzięcie  jest finansowane dzięki wsparciu z grantu Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności a także dzięki współfinansowaniu Powiatu Wieluńskiego.

Projekt w unikalny sposób łączy elementy lokalnego folkloru z fotografią artystyczną, oferując mieszkańcom regionu możliwość aktywnego udziału w odkrywaniu i utrwalaniu tradycji. W ramach inicjatywy zaplanowano szereg działań, w tym cykl warsztatów, wydanie albumu fotograficznego oraz przygotowanie serii obrazów drukowanych na płótnie, które będą przedstawiać portrety inspirowane kulturą regionu.

Pierwsze z cyklu warsztatów odbyły się w Muzeum Ziemi Wieluńskiej  gdzie w świat tradycji ludowej wprowadził  uczestników projektu Tomasz Spychała, doświadczony etnograf. Jego opowieści i prezentacje pozwoliły im zrozumieć znaczenie i bogactwo lokalnego folkloru, który stał się inspiracją do dalszych działań artystycznych.

Kolejnym etapem projektu były warsztaty skoncentrowane na technikach fotografii portretowej, które odbyły się 15 kwietnia w Powiatowej Bibliotece Publicznej w Wieluniu. Spotkanie poprowadzili uznani fotografowie: Marzena Hettich-Uryszek, artystka i plastyk, będąca również pomysłodawczynią całego przedsięwzięcia oraz Piotr Pabisiak, doświadczony fotograf specjalizujący się w portrecie.

Podczas zajęć uczestnicy mieli okazję zgłębić tajniki fotografii portretowej – od omówienia podstawowych kategorii portretu, przez poznanie kluczowych elementów udanego zdjęcia, aż po analizę technicznych aspektów pracy fotografa. Piotr Pabisiak pokazał uczestnikom różne typy sprzętu fotograficznego i zdradził kulisy swojej pracy, przybliżając proces powstawania profesjonalnych fotografii od koncepcji po realizację.

Zwieńczeniem projektu „Z niestarego albumu – akademia etno-fotograficzna” będzie wystawa fotografii stworzonych przez uczestników warsztatów, prezentacja przygotowanego albumu fotograficznego oraz wyjątkowy pokaz mody inspirowany tradycyjnymi strojami ludowymi regionu wieluńskiego.

Wydarzenie to będzie nie tylko świętem fotografii, ale przede wszystkim celebracją lokalnej tożsamości i artystycznego spojrzenia na dziedzictwo kulturowe. Dzięki zaangażowaniu organizatorów, artystów oraz uczestników projekt ten staje się niezwykłą podróżą przez przeszłość i teraźniejszość Wielunia.

     

     

     

     

     

     

Ewa Misiak – Kocham Wieluń

 

kwi 28 2025

Wykład „Żydzi w Polsce po II wojnie światowej”

W poniedziałek, 28 kwietnia o godzinie 13:00, II Liceum Ogólnokształcące im. Janusza Korczaka w Wieluniu gościło prof. dr hab. Jana Woleńskiego.

                 

Jan Woleński to wybitny filozof, prawnik, członek Polskiej Akademii Nauk i Polskiej Akademii Umiejętności. Towarzyszyła mu  żona, adwokat Maria Krzeszowiak-Woleńska. Profesor wygłosił wykład zatytułowany „Żydzi w Polsce po II wojnie światowej”, przygotowany specjalnie dla uczniów zaangażowanych w działalność Grupy Szlakiem wieluńskich Żydów.

Droga do tego spotkania rozpoczęła się w marcu 2023 roku, kiedy Agnieszka Mysakowska, nauczycielka historii w II LO oraz Liderka Dialogu w Forum Dialogu w Warszawie, została uhonorowana Nagrodą im. ks. Stanisława Musiała za inicjatywy na rzecz dialogu chrześcijańsko-żydowskiego i polsko-żydowskiego. Uroczystość odbyła się w Sali Senatu Collegium Novum Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Wśród licznych gratulacji i rozmów Agnieszka Mysakowska poznała profesora Woleńskiego i jego żonę – niezwykłych ludzi, których zainteresowała jej opowieść o Szlaku Wieluńskich Żydów.

Podczas tej rozmowy narodziła się idea zaproszenia Państwa Woleńskich do Wielunia. Profesor wyraził chęć przyjazdu, co dla Agnieszki Mysakowskiej było ogromnym wyróżnieniem. Dzięki współpracy z Anną Ryczek-Sołtysiak, nauczycielką filozofii w II LO, udało się podtrzymać kontakt i doprowadzić do wizyty.

Prof. Jan Woleński to postać niezwykle ceniona nie tylko w Polsce ale i za granicą. Absolwent filozofii i prawa na Uniwersytecie Jagiellońskim, emerytowany profesor tej uczelni, autor 36 książek i ponad 950 artykułów naukowych. Jego zainteresowania obejmują logikę, epistemologię, filozofię prawa oraz historię polskiej filozofii analitycznej. W swojej karierze wykładał na wielu prestiżowych uniwersytetach w Polsce i za granicą a w 2013 roku został laureatem Nagrody Fundacji na rzecz Nauki Polskiej.

Wizyta profesora Woleńskiego to dla II Liceum Ogólnokształcącego  im. Janusza Korczaka w Wieluniu to  nie tylko wielkie wyróżnienie, ale też wyjątkowa okazja do pogłębienia wiedzy o trudnej, powojennej historii Żydów w Polsce oraz o roli filozofii w rozumieniu historii i dialogu międzykulturowego.

     

     

źródło: A. Mysakowska/Szlakiem wieluńskich Żydów

kwi 28 2025

„Lwów na starej fotografii” -wystawa w Muzeum Ziemi Wieluńskiej

27 kwietnia w Muzeum Ziemi Wieluńskiej odbył się wernisaż wystawy „Lwów na starej fotografii”. Zdjęcia pochodzą z kolekcji dr Joanny Dobosz-Dobrowolskiej oraz Adama Dobosza, który w pełnej emocji opowieści zaprezentował Lwów, począwszy od XIV wieku, poprzez jego rozwój i znaczenie na przestrzeni dziejów Polski, szczególnie Polski przedwojennej. Lwów to miasto o głębokich korzeniach historycznych i kulturowych, które od zawsze fascynuje swoją architekturą, atmosferą i ludźmi.

Dzięki kolekcji fotografii zgromadzonej przez Joannę Dobosz-Dobrowolską i Adama Dobosza, jesteśmy w stanie, aż do 5 czerwca br., kontemplować unikalne oblicza Lwowa w różnych epokach historycznych, wczuwać się w jego ducha, humor mieszkańców, wielokulturowość i historię.

Sentymentalną podróż po niezwykłym mieście z lat dwudziestych i trzydziestych XX wieku ubogaciło piosenkami Tylko we Lwowie, Ach, jak przyjemnie, Na pierwszy znak, Jak cudne są wspomnienia, Umówiłem się z nią na dziewiątą, Miłość ci wszystko wybaczy, Sexapill… Towarzystwo Aktywnych Kobiet z Sokolnik   – KGW w Sokolnikach o Aktywnych Kobiet

       

     

     

     

     

     

     

 

kwi 28 2025

Wernisaż wystawy „Gwatemala: wzory kultur u stóp wulkanów” w Muzeum Ziemi Wieluńskiej

Gwatemala liczy około 17 milionów mieszkańców i jest najludniejszym krajem w Ameryce Środkowej. Powierzchnia kraju wynosi 108 889 km karatowych, większe od niej są Nikaragua, Honduras i Belize.  W Gwatemali panuje klimat tropikalny, zróżnicowany ze względu na ukształtowanie terenu. Na nizinach jest gorąco i wilgotno, w górach chłodniej, a na wybrzeżu Pacyfiku bardziej sucho. Kraj ten, podobnie jak sąsiadujące państwa, nawiedzają częste huragany i trzęsienia ziemi. Wszystkie niedoskonałości wynagradzają jednak piękne krajobrazy, malownicze wulkany, jeziora i lasy deszczowe.

W przeszłości kraj ten był centrum cywilizacji Majów, której ślady można podziwiać w postaci licznych ruin, takich jak słynny Tikal czy nieco mroczny El Mirador.  W Gwatemali znajdują się trzy miejsca wpisane na Listę Światowego dziedzictwa UNESCO. Pierwszym z nich jest kolonialne miasteczko Antigua, które słynie z kolorowych, brukowanych uliczek i otaczających je potężnych wulkanów. Pozostałe dwa to Park Archeologiczny i Ruiny w Quirigua oraz Park Narodowy Tikal.

Przeszłość majańską Gwatemali przybliżyła mieszkańcom Wielunia wystawa „Gwatemala: wzory kultur u stóp wulkanów”, którą uroczyście otwarto 25 kwietnia w Muzeum Ziemi Wieluńskiej! Ekspozycja pochodzi ze zbiorów MEK Muzeum Etnograficzne w Krakowie.

Podczas wernisażu dr Joanna Sosnowska i kustosz Jacek Kukuczka przenieśli uczestników.  we współczesny świat potomków dawnych Majów, którzy na terenie Gwatemali, południowego Meksyku stworzyli swoją barwną kulturę.  Dziś w Gwatemali żyje około 22 grup etnicznych, potomków dawnych Majów. Na wystawie można zobaczyć stroje 5 grup etnicznych i dużo barwnych zdjęć związanych z ich współczesną religią, a jest nią chrześcijaństwo przywiezione przez Hiszpanów, które chętnie zaakceptowano ze względu na łagodność chrześcijańskiego Boga…

     

     

       

O wystawie tak  napisała Wioleta Rapacz z Muzeum Etnograficznego w Krakowie :

– Gwatemala to kraj kojarzący się z aktywnymi wulkanami, łagodnym klimatem Karaibów, kulturą Majów oraz bogactwem natury, która jest godnie reprezentowana przez narodowego ptaka w postaci barwnego kwezala herbowego.

Wystawa „Gwatemala – wzory kultur u stóp wulkanów” przenosi we współczesny świat potomków Majów, którzy kontynuują tkacką tradycję swoich przodków. Otaczającą ich różnorodność obrazują w tradycyjnych wzorach i haftach charakterystycznych dla poszczególnych grup, majańskich.

Wielobarwna kolekcja, zakupiona do zbiorów Muzeum Etnograficznego w Krakowie w pierwszych latach XXI wieku, zadziwia różnorodnością form. Współcześnie, choć większość majańskich wzorów pozostaje nierozszyfrowana, bez słów pozwalają one rdzennym mieszkańcom identyfikować swoją przynależność etniczną, miejsce zamieszkania, stan cywilny czy pełnione w społeczeństwie funkcje.

Zdjęcia :

Tomasz Spychała i Jan Książek

Muzeum Ziemi Wieluńskiej